Zapomniane obrazy. Łemkowszczyzna w fotografiach Johna Masleya z lat 1923 i 1938

Wydawnictwo Kyczera, Legnica 2019.

Z okładki publikacji:

Czy unicestwiony w wyniku powojennych przesiedleń świat Łemków można w jakimś stopniu ożywić?

Odpowiedzią jest album  „Zapomniane obrazy”. Stanowi on wybor 140 fotografii wykonanych w latach 1923 i 1938 przez amerykańskiego Łemka Johna Masleya. Zdjęcia są zapisem dwóch wizyt autora w rodzinnej wsi Berest koło Krynicy. Obrazują różne aspekty życia jego rodaków: zabudowę wsi, roczny cykl zajęć rolniczych, prace w gospodarstwie, wyjazd na jarmark do Grybowa, odpust w cerkwi w Krynicy, wesela, spotkania towarzyskie. 

W kolekcji dominują jednak pamiątkowe fotografie rodzinne i zbiorowe mieszkańców wsi. Porównanie zdjęć z obu wizyt pozwala uchwycić przemiany cywilizacyjne na Łemkowszczyźnie: rozwój budownictwa, ewolucję stroju ludowego, wpływ mody miejskiej. Masley potrafił połączyć dwie ważne dla dokumentalisty umiejętności: dobrego fotografa i bacznego obserwatora rzeczywistości.